Kiedy Polska będzie bogata? O dystansie w rozwoju gospodarczym jaki dzieli nas od zachodniej Europy

Czy Polska kiedykolwiek dogoni w rozwoju gospodarczym Niemcy? A może chociaż Czechy? Ile lat dzieli nasze gospodarki? Czy po roku 1989 udało się nadgonić nieco dystans do krajów zachodnich?

Jednym z podstawowych tematów sporu pomiędzy ekonomicznymi liberałami, a tymi którzy mówią o potrzebie sterowania gospodarką jest to, czy różnice w rozwoju gospodarczym maleją czy narastają. Dotyczy to zarówno nierówności w rozwoju regionów czy państw, jak i rozwarstwienia społecznego. W wielkim skrócie, według liberałów nierówności powinny z czasem maleć, ponieważ osoby najbardziej przedsiębiorcze wydają zarobione pieniądze, dzięki czemu napędzają gospodarkę i bogactwo ,,spływa” w ten sposób na resztę społeczeństwa. Według ,,socjalistów” kumulacja kapitału działa w drugą stronę. ,,Ci którzy mają” bogacą się szybciej niż aspirujący do bogactwa i biedni.

Dzisiaj spróbujemy odpowiedzieć na pytanie, jak sprawa ma się w rozwojem Europy. Konkretnie zobaczymy ile wynosi dystans Polski do pozostałych krajów naszego kontynentu. Dobrą miarą dobrobytu jest PKB PPP na jednego mieszkańca, czyli łączna wartość towarów i usług wytworzonych w danym kraju z poprawką wziętą na ceny i liczbę mieszkańców (uwzględniamy też inflację). Ile lat temu pozostałe kraje miały takie PKB na mieszkańca jak Polska w roku 2013?

roznice_lata_pkb_13

Różnice są bardzo duże. Podobnym poziomem życia jak Polacy dzisiaj, Szwajcarzy mogli się cieszyć w roku 1955 (czyli w czasie gdy u nas był nadal stalinizm). Czechy, Słowacja, Węgry i Rosja wyprzedzają nas o kilka lat. Mniej więcej o tyle samo my jesteśmy przed Rumunią i Bułgarią.

No dobrze, mamy liczby. Pozostaje pytanie czy są one duże czy małe. W szczególności, czy od roku 1989 udało nam się zredukować różnice, czy też się one pogłębiły?

konwergencja_89_13

Zmiany jakie zaszły nie są jednoznaczne.

Po pierwsze, dystans do najbogatszych Europy zachodniej wzrósł. Kraje skandynawskie wyprzedzają nas już o ponad 40 lat. Podobnie ma się rzecz z Francją, Niemcami i Włochami.

Po drugie, różnica z kilkoma krajami pozostała taka sama. Dotyczy to m.in. Portugalii, Hiszpanii czy Irlandii. Warto dodać, że są to kraje, które mocno doświadczyły ostatniego kryzysu i nie są raczej wzorami do naśladowania.

Po trzecie, najlepiej wypadliśmy w porównaniu z krajami z Europy wschodniej. Mocno nadgoniliśmy Czechów, Węgrów i Rosjan.

Nasuwa się stąd wniosek, że różnice w Europie się pogłębiają. Kraje najbogatsze zwiększają swoją przewagę nad pozostałymi. Mimo iż polskie PKB rośnie szybciej niż niemieckie, to po 25 latach niepodległości nadal jesteśmy 40 lat za Niemcami. To z kolei sugeruje, że hipoteza konwergencji nie jest prawdziwa: kraje biedne wcale nie doganiają bogatych, różnice pomiędzy nimi rosną.

Dane pochodzą z serwisu gapminder.

5 thoughts on “Kiedy Polska będzie bogata? O dystansie w rozwoju gospodarczym jaki dzieli nas od zachodniej Europy

  1. Wnioski na podstawie powyższych danych (zakładając, że dane są prawdziwe) są błędne.
    „Nasuwa się stąd wniosek, że różnice w Europie się pogłębiają. Kraje najbogatsze zwiększają swoją przewagę nad pozostałymi. Mimo iż polskie PKB rośnie szybciej niż niemieckie, to po 25 latach niepodległości nadal jesteśmy 40 lat za Niemcami. To z kolei sugeruje, że hipoteza konwergencji nie jest prawdziwa: kraje biedne wcale nie doganiają bogatych, różnice pomiędzy nimi rosną.”

    Po pierwsze:
    -nie oznacza to wcale pogłębiania przewagi, bo to określamy wzrostem PKB w ostatnich latach (porównując procentowy wzrost np Niemiec i Polski widać, że urośliśmy bardziej), natomiast dane z mapek wskazują, iż Niemcy w latach 50-tych, 60-tych i 70 tych rosły szybciej niż my w ostatnich 24 latach i jest tutaj błędne stwierdzenie, jakoby hipoteza konwergencji była błędna (przynajmniej nie na podstawie tych argumentów).
    po drugie
    -liczenie PKB na jednego mieszkańca zapewne jest liczone w USD, a co za tym idzie bardzo istotna w tych wyliczeniach będzie też wartość dolara. jednak to tylko moje przypuszczenia, ponieważ nie ma tutaj słowa w czym wyrażony jest porównywany PKB.
    po trzecie
    -może i wg takiego porównania nadal jesteśmy 40 lat za Niemcami, ale na pewno zmniejszyliśmy dystans. Porównanie powinno być wyrażone np w procentach PKB PPP na Niemca w 89 i np w 2013.
    (np w 89r Nasze PKBPPP wynosiło x% niemieckiego PKBPPP, natomiast dzisiaj (x+y)% niemieckiego PKBPPP, co już by wskazywało, że zmniejszamy dystans, a nie go pogłębiamy)

    1. Ad.1
      Jeśli mierzymy różnicę w latach, to przewaga się zwiększa. Oczywiście wynika to z tego co Pan pisze, w latach 60,70-tych niemieckie PKB rosło szybciej niż polskie. Innymi słowy, Niemcy mając PKB na takim poziomie jak Polska dzisiaj, byli w stanie mieć wyższy wzrost. Co do hipotezy konwergencji: z jednej strony mamy efekt doganiania (mamy coraz większy procent unijnego PKB), z drugiej strony cały czas jesteśmy kilkadziesiąt lat z tyłu. Mój wniosek jest następujący: rozwijamy się tak samo jak kraje zachodnie 40 lat temu, jesteśmy coraz bogatsi, ale nie wygląda na to żebyśmy mieli rzeczywiście te kraje dogonić.
      Ad 2.
      Rzeczywiście to przeoczenie – PKB jest liczone w dolarach. Oczywiście wahania kursu nieco komplikują obraz, ale jakoś trzeba przeliczyć jedną walutę na drugą. Jeśli ma Pan jakieś sugestie jak zrobić to lepiej, to będę wdzięczny 🙂
      Ad 3.
      Na to odpowiedziałem w Ad 1. Co ciekawe, w wartościach bezwzględnych, i Niemcom i Polsce PKB urosło w tym czasie o około 11 tysięcy dolarów. Nie zmienia to faktu, że poziom życia w Polsce znacznie się podniósł i wypadamy lepiej niż w 1989. Ale dystans to nadal 40 lat…

  2. W przypadku przeliczania na dolary ciężko jest uniknąć grubego błędu (braku obiektywnej wartości danego PKB).
    Dużo bardziej obiektywnym i miarodajnym porównaniem zmian gospodarek w ostatnich latach na tle innych państw jest porównanie nie tyle do samej waluty (np do dolarów USA), a do względnie do konkretnego PKB (np PKB USA- per capita), wówczas unikamy błędu kursu.
    Jako przykład:
    https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/56/PKB_per_capita_(USA_%3D_100).jpg/800px-PKB_per_capita_(USA_%3D_100).jpg ”

    Ciężko jet porównywać, (a właściwie nawet nie powinniśmy) różnych zupełnie okresów, a to ma tutaj miejsce, ponieważ w prędkość rozwoju w różnych okresach wpływa na końcowy wynik i daje mylne wnioski.
    W artykule widzimy ciekawe spojrzenie, które daje Nam pewien obraz, jak daleko Nam jeszcze brakuje, natomiast są to dane, które tylko szacunkowo pokazują stany gospodarek i prędkość gonienia/uciekania i nie powinniśmy na ich podstawie formułować zbyt daleko idących wniosków.

Leave a Reply

Your email address will not be published.

Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.